- Deze afdeling is van toepassing op overeenkomsten gesloten tussen een handelaar en een consument: a. waarbij de consument de prijs ervan betaalt of zich ertoe verbindt deze te betalen; of b. waarbij een handelaar digitale inhoud levert die niet wordt geleverd op een materiële drager of een digitale dienst verricht of zich ertoe verbindt deze te verrichten en de consument persoonsgegevens aan de handelaar verstrekt of zich ertoe verbindt deze te verstrekken, tenzij de door de consument verstrekte persoonsgegevens uitsluitend worden verwerkt door de handelaar voor het leveren van de digitale inhoud die niet op een materiële drager wordt geleverd of voor het verrichten van de digitale dienst of om de handelaar in staat te stellen te voldoen aan de op hem van toepassing zijnde wettelijke vereisten, en de handelaar die gegevens voor geen enkel ander doel verwerkt.
- Deze afdeling is niet van toepassing op een overeenkomst: a. buiten de verkoopruimte waarbij de verbintenis van de consument tot betaling ten hoogste 50 euro bedraagt; b. betreffende financiële producten, financiële diensten en fondsvorming als bedoeld in artikel 230w lid 1, onderdeel c, met uitzondering van paragraaf 6 van deze afdeling; c. betreffende sociale dienstverlening, met inbegrip van sociale huisvesting, kinderzorg en ondersteuning van gezinnen of personen in permanente of tijdelijke nood, waaronder langdurige zorg; d. betreffende gezondheidszorg zoals omschreven in artikel 3 onderdeel a van Richtlijn 2011/24/EU van het Europees Parlement en de Raad van 9 maart 2011 betreffende de toepassing van de rechten van patiënten bij grensoverschrijdende gezondheidszorg (Pb L 88/45), ongeacht of deze diensten al dan niet via gezondheidszorgfaciliteiten worden verleend; e. betreffende gokactiviteiten waarbij bij kansspelen een inzet met een waarde in geld wordt gedaan, met inbegrip van loterijen, casinospelen en weddenschappen; f. over het doen ontstaan, het verkrijgen of het overdragen van onroerende zaken of rechten op onroerende zaken; g. betreffende de constructie van nieuwe gebouwen, de ingrijpende verbouwing van bestaande gebouwen en de verhuur van woonruimte; h. betreffende pakketreizen, als bedoeld in artikel 500 van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek, met uitzondering van de artikelen 230j, 230k en 230v lid 2, 3 en 6 van Boek 6 van het Burgerlijk Wetboek; i. betreffende gebruik in deeltijd, een vakantieproduct van lange duur, en betreffende bijstand bij verhandelen en uitwisseling, als bedoeld in artikel 50a van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek; j. waarbij de wet voor de totstandkoming van de overeenkomst de tussenkomst van een notaris voorschrijft; k. betreffende de levering van zaken die bestemd zijn voor dagelijkse huishoudelijke consumptie en die fysiek door een handelaar op basis van frequente en regelmatige rondes bij de woon- of verblijfplaats dan wel de arbeidsplaats van de consument worden afgeleverd; l. die wordt gesloten door middel van verkoopautomaten of geautomatiseerde handelsruimten; m. die wordt gesloten met telecommunicatie-exploitanten door middel van openbare betaaltelefoons met het oog op het gebruik ervan of die worden gesloten met het oog op het gebruik van één enkele internet-, telefoon- of faxverbinding gemaakt door de consument.
- Bij de toepassing van lid 2, onderdeel a, worden overeenkomsten buiten de verkoopruimte die gelijktijdig worden gesloten en aanverwante zaken of diensten betreffen in aanmerking genomen voor het aldaar genoemde drempelbedrag.
- Deze afdeling is niet van toepassing op zaken die executoriaal worden verkocht.
- Op de overeenkomst van personenvervoer zijn slechts de artikelen 230i lid 1, 230j, 230k en 230v leden 2 en 3 van toepassing.
Boek 6 Artikel 230h (6:230h BW)
Op welke consumentenovereenkomsten de afdeling geldt
Wettekst
Toelichting
Artikel 6:230h BW bakent af waarop de consumentenafdeling van toepassing is. De hoofdregel bestaat uit twee gevallen. Het eerste is de gewone situatie waarin de consument voor de overeenkomst betaalt of zich daartoe verbindt. Het tweede is nieuwer: ook wanneer de consument niet met geld maar met zijn persoonsgegevens betaalt voor digitale inhoud of een digitale dienst, geldt de bescherming.
Betalen met gegevens
Dat tweede geval kent een uitzondering. Verwerkt de handelaar de gegevens uitsluitend om de digitale inhoud te leveren of de dienst te verrichten, of om aan wettelijke verplichtingen te voldoen, en gebruikt hij ze voor niets anders, dan valt de overeenkomst er niet onder. Zodra hij de gegevens ook voor eigen doeleinden inzet, zoals profilering of advertenties, is de consument wel beschermd. Zo wordt de gratis dienst waarvoor u met uw gegevens betaalt gelijkgesteld met een gewone aankoop.
Wat buiten de afdeling valt
Het tweede lid noemt een reeks uitzonderingen. De belangrijkste voor de dagelijkse praktijk zijn deze.
- Kleine bedragen buiten de verkoopruimte. Een overeenkomst buiten de verkoopruimte waarbij de consument ten hoogste vijftig euro hoeft te betalen, valt erbuiten. Worden tegelijk meerdere samenhangende overeenkomsten gesloten, dan tellen die voor dat drempelbedrag samen.
- Onroerend goed en bouw. Het ontstaan, verkrijgen of overdragen van onroerende zaken of rechten daarop, de bouw van nieuwe gebouwen, ingrijpende verbouwing en de verhuur van woonruimte.
- Zorg en sociale dienstverlening. Gezondheidszorg en sociale dienstverlening, waaronder sociale huisvesting, kinderzorg en langdurige zorg.
- Geldzaken en kansspelen. Financiële producten en diensten, met uitzondering van een aparte paragraaf van deze afdeling, en gokactiviteiten met een inzet in geld.
- Bijzondere regimes en praktische gevallen. Pakketreizen en gebruik in deeltijd hebben een eigen regeling in Boek 7, waarbij voor pakketreizen enkele artikelen uit deze afdeling wel gelden. Verder blijven buiten de afdeling: overeenkomsten waarvoor de wet een notaris voorschrijft, dagelijkse boodschappen die op vaste rondes aan huis of op het werk worden bezorgd, verkoopautomaten, en het gebruik van een openbare betaaltelefoon of een enkele verbinding.
Executoriale verkoop en vervoer
Verder geldt de afdeling niet voor zaken die executoriaal worden verkocht, dus na beslag via een gedwongen verkoop. Voor de overeenkomst van personenvervoer geldt maar een klein deel van de afdeling: het eerste lid van artikel 6:230i BW over dwingend recht, artikel 6:230j BW over ongevraagde extra betalingen, artikel 6:230k BW over de kosten van betaalmiddelen en telefonisch contact, en het tweede en het derde lid van artikel 6:230v BW. Die laatste twee leden gaan over bestellen langs elektronische weg: de handelaar moet de consument vlak voor het plaatsen van de bestelling op de kerngegevens wijzen, en hij moet zijn bestelproces zo inrichten dat aanvaarding pas mogelijk is nadat volstrekt helder is gemaakt dat er betaald moet worden, waarbij ook een bestelknop dat moet vermelden. De plicht om de overeenkomst achteraf op een duurzame gegevensdrager te bevestigen staat in een ander lid van dat artikel en geldt bij personenvervoer dus niet.
Een voorbeeld
Iemand meldt zich aan voor een gratis app die zijn gegevens ook gebruikt om advertenties te richten. Dat is een overeenkomst waarop deze afdeling van toepassing is, ook al betaalt hij geen cent. Koopt diezelfde persoon voor veertig euro een pan van een verkoper die bij hem aanbelt, dan valt die koop buiten de afdeling omdat het drempelbedrag niet wordt gehaald.
In de praktijk
Controleer bij een geschil eerst of uw overeenkomst onder deze afdeling valt; anders zoekt u bescherming op de verkeerde plaats. Valt zij erbuiten, dan blijven de algemene regels van dit boek gewoon gelden, zoals die over dwaling, over algemene voorwaarden en over tekortkoming, en soms is er een eigen regeling in Boek 7.