Boek 6 Artikel 249 (6:249 BW)

Wie een contract sluit, bindt in beginsel ook zijn opvolgers onder algemene titel. Dat zijn de erfgenamen bij overlijden, maar bijvoorbeeld ook de rechtspersoon die na een fusie of splitsing in de plaats treedt. Zij nemen zowel de rechten als de verplichtingen over, zonder dat de wederpartij daarmee hoeft in te stemmen.

Wat opvolging onder algemene titel betekent

Bij opvolging onder algemene titel gaat een heel vermogen of een deel daarvan in één keer over. Anders dan bij de overdracht van één goed hoeft er dus niets per contract te worden geregeld. Het gevolg is dat de erfgenaam de huurovereenkomst, het onderhoudscontract of de aannemingsovereenkomst van de overledene voortzet zoals die was.

De uitzondering: als het contract iets anders meebrengt

De doorwerking geldt niet als uit de overeenkomst iets anders voortvloeit. Dat kan uitdrukkelijk zijn afgesproken, maar het kan ook in de aard van de afspraak liggen. Een overeenkomst die op de persoon is toegesneden, zoals een opdracht aan een bepaalde kunstenaar of een lidmaatschap dat aan iemands hoedanigheid is verbonden, gaat niet zonder meer over.

De wettelijke verdeling van een nalatenschap

Voor de wettelijke verdeling van artikel 4:13 BW geldt een bijzondere regel. Wordt de nalatenschap op die manier verdeeld, waarbij de langstlevende echtgenoot alle goederen krijgt en de kinderen een geldvordering, dan werken de gevolgen van het contract in beginsel niet door naar die kinderen. Alleen als de overeenkomst zelf iets anders meebrengt, is dat anders.

Dat is logisch: de kinderen krijgen in die opzet geen goederen maar een vordering op de langstlevende. Zij horen dan ook niet te worden opgezadeld met de contracten van de overledene. De langstlevende zet die contracten voort.

Een voorbeeld

Iemand heeft met een hoveniersbedrijf een onderhoudscontract voor vijf jaar en overlijdt na twee jaar. De erfgenamen die de woning erven, zijn aan het lopende contract gebonden en kunnen het niet zomaar naast zich neerleggen; wel kunnen zij nagaan of er een opzegregeling in staat. Bij een wettelijke verdeling blijft de langstlevende echtgenoot degene die het contract voortzet.

In de praktijk

Erft u, ga dan vroeg na welke doorlopende contracten er zijn: abonnementen, verzekeringen, onderhoud, leveringen van energie. Zeg wat u niet wilt voortzetten tijdig en schriftelijk op, en houd er rekening mee dat de verplichtingen intussen doorlopen.

• Voor de wederpartij betekent dit artikel dat zij haar contract in beginsel houdt en niet plotseling zonder schuldenaar zit.
• Voor de erfgenaam is van belang dat de aanvaarding van een nalatenschap ook deze verplichtingen meebrengt; wie dat wil beperken, moet naar de regels over beneficiaire aanvaarding in Boek 4 kijken.