Boek 6 Artikel 246 (6:246 BW)

De hele regeling over algemene voorwaarden zou weinig waard zijn als een gebruiker in diezelfde voorwaarden kon opschrijven dat de regeling niet geldt. Dit artikel sluit die uitweg af: van de artikelen 6:231 tot en met 6:244 BW en van de daarop gebaseerde maatregelen kan niet worden afgeweken.

Wat dwingend recht betekent

Dwingend recht gaat vóór op wat partijen afspreken. Staat er in de voorwaarden dat de zwarte lijst niet van toepassing is, dat de wederpartij afstand doet van haar recht bedingen aan te tasten, of dat een beding alleen door de rechter kan worden getoetst, dan kan de wederpartij ook zo'n afspraak aantasten. Deze regeling is er immers uitsluitend om haar te beschermen; artikel 3:40 lid 2 BW verbindt daaraan dan vernietigbaarheid en geen nietigheid. Zij moet de vernietiging dan wel zelf inroepen, net als bij de overige bedingen uit deze afdeling; doet zij dat, dan geldt de wettelijke regeling onverkort.

Vernietigen mag met een brief

De bevoegdheid om een beding met een buitengerechtelijke verklaring te vernietigen, kan niet worden uitgesloten. U hoeft dus niet naar de rechter om een beding aan te tasten: een duidelijke schriftelijke verklaring aan de gebruiker volstaat. Een beding dat u verplicht eerst te procederen, kan die bevoegdheid niet wegnemen.

• Wees concreet. Noem in uw verklaring welk beding u vernietigt en waarom, zodat er later geen misverstand over bestaat.

- Bewaar het bewijs. Stuur per e-mail of aangetekend, want u moet kunnen aantonen dat en wanneer u de vernietiging hebt ingeroepen.

Wat er niet onder valt

Het dwingende karakter beschermt de wederpartij; het verbiedt niet dat de gebruiker vrijwilliger is dan de wet eist. Een beding dat de klant méér rechten geeft dan de wet, blijft geldig. Ook staat dit artikel er niet aan in de weg dat partijen een geschil met een vaststellingsovereenkomst beëindigen nadat het is ontstaan.

Verder verandert dit artikel niets aan de grenzen van artikel 6:235 BW: wie op grond van zijn omvang of zijn eigen gebruik van voorwaarden buiten de bescherming valt, komt daar niet via dit artikel weer binnen.

Een voorbeeld

In de voorwaarden van een dienstverlener staat dat de klant zich alleen op de nietigheid of vernietigbaarheid van een beding kan beroepen door binnen dertig dagen een procedure te beginnen. Zo'n beding stuit af op dit artikel: de klant behoudt zijn bevoegdheid om buiten rechte te vernietigen, en de termijn daarvoor volgt uit de wet.

In de praktijk

Laat u niet afschrikken door zinnen in voorwaarden die uw rechten lijken weg te nemen. Toets zulke zinnen aan dit artikel: wat afdoet aan de regeling van de artikelen 6:231 tot en met 6:244 BW, kunt u langs dezelfde weg van tafel halen. Roep daarom schriftelijk de vernietiging in van het beding waar het u om gaat, en van de bepaling waarmee men u dat wil beletten.