Boek 6 Artikel 133 (6:133 BW)

Soms hebben beide partijen meerdere vorderingen over en weer, en maakt het uit welke tegen welke wordt weggestreept. Dit artikel regelt wie dan het laatste woord heeft. Wordt er tegen u verrekend, dan kunt u aan die verklaring haar werking ontnemen door zelf gebruik te maken van een eigen verrekeningsbevoegdheid. Daaraan zijn twee voorwaarden verbonden: u moet onverwijld handelen, en uw verrekening moet verder terugwerken dan die van de ander.

Waarom terugwerking de doorslag geeft

Verrekening werkt terug tot het moment waarop de bevoegdheid ontstond, zoals artikel 6:129 BW bepaalt. Hoe verder een verrekening terugwerkt, hoe eerder de vorderingen geacht worden te zijn vervallen en hoe minder rente er is opgebouwd. De wet geeft daarom voorrang aan de oudste combinatie: die sluit het dichtst aan bij het moment waarop partijen materieel al met elkaar in evenwicht waren.

De twee voorwaarden

Beide moeten kloppen, anders blijft de verklaring van de ander staan.

• Onverwijld. U moet meteen reageren nadat u de verklaring hebt ontvangen; wachten betekent instemmen.

- Verder terugwerken. Uw eigen bevoegdheid tot verrekening moet eerder zijn ontstaan dan die van de ander. Werkt uw verrekening minder ver terug, dan kunt u haar niet gebruiken om de eerste te doorkruisen.

Verhouding tot de andere tegenzetten

Dit artikel staat naast artikel 6:132 BW, dat u de mogelijkheid geeft een verrekening te blokkeren met een weigeringsgrond, en naast artikel 6:134 BW, dat gaat over verrekening tegenover een ontbindingsverklaring. In alle drie de gevallen geldt dezelfde eis van snelheid. Wie een brief van zijn wederpartij laat liggen, verliest zijn positie zonder dat daar een inhoudelijk oordeel aan te pas komt.

Een voorbeeld

Twee ondernemingen hebben over en weer verschillende facturen open. De ene verklaart haar oudste factuur te verrekenen met de nieuwste van de ander. De ander heeft echter een nog oudere combinatie beschikbaar, waarbij de bevoegdheid tot verrekening al maanden eerder ontstond. Door meteen te verklaren dat hij die verrekening inroept, ontneemt hij de eerste verklaring haar werking, met gevolgen voor de rente over de tussenliggende periode.

In de praktijk

Houd een actueel overzicht van alle vorderingen over en weer, met per post de datum waarop zij opeisbaar werd. Zonder zo'n overzicht kunt u niet beoordelen of uw eigen verrekening verder terugwerkt, en dan bent u te laat voordat u het weet. Reageer schriftelijk en noem uitdrukkelijk welke vorderingen u tegen elkaar wegstreept en vanaf welke datum uw bevoegdheid bestond.