- De verjaring van een rechtsvordering tot nakoming van een verbintenis wordt gestuit door een schriftelijke aanmaning of door een schriftelijke mededeling waarin de schuldeiser zich ondubbelzinnig zijn recht op nakoming voorbehoudt.
- De verjaring van andere rechtsvorderingen wordt gestuit door een schriftelijke aanmaning, indien deze binnen zes maanden wordt gevolgd door een stuitingshandeling als in het vorige artikel omschreven.
←
Terug 3:316 · Stuiting van de verjaring door een daad van rechtsvervolging
Verder 3:318 · Stuiting doordat het recht wordt erkend
→
Boek 3 Artikel 317 (3:317 BW)
Stuiting door een aanmaning of schriftelijke mededeling
Wettekst
Toelichting
Een verjaringstermijn kan ook buiten de rechter om worden doorbroken. Dit artikel bepaalt dat de verjaring van een vordering tot nakoming wordt doorbroken door een schriftelijke aanmaning, en ook door een schriftelijk bericht waarin de schuldeiser zonder enige twijfel laat weten dat hij zijn aanspraak op nakoming behoudt. Er hoeft dus geen procedure te worden begonnen: een duidelijk bericht op tijd is genoeg.
Wat de brief moet inhouden
Het sleutelwoord is ondubbelzinnig. Uit de brief moet voor de ontvanger zonder twijfel blijken dat de afzender aanspraak blijft maken op nakoming, ook als er nu niet meteen wordt geprocedeerd. Een vrijblijvende herinnering, een gesprek of een verzoek om eens te overleggen is niet genoeg. Wel is geen bepaalde formulering voorgeschreven: het gaat erom welke betekenis de ontvanger redelijkerwijs aan de brief mocht toekennen.
- Noem de vordering concreet. Waar gaat het om, welk bedrag of welke prestatie, en waarop is die gebaseerd.
- Maak duidelijk dat u aanspraak houdt. Niet alleen dat er nog iets openstaat, maar dat nakoming wordt verlangd en dat het recht daarop wordt voorbehouden.
- Zorg dat de brief aankomt. Wie later wil bewijzen dat is gestuit, moet kunnen laten zien dat het bericht de schuldenaar heeft bereikt.
Andere vorderingen: een extra stap
Het tweede lid spreekt van 'andere rechtsvorderingen': vorderingen die buiten het eerste lid vallen. Voor die vorderingen is een brief alleen niet voldoende. Een schriftelijke aanmaning stuit de verjaring daar pas als zij binnen zes maanden wordt gevolgd door een stuitingshandeling als bedoeld in artikel 3:316 BW, zoals het instellen van een eis. Komt die vervolgstap er niet binnen het half jaar, dan heeft de aanmaning achteraf geen stuitende werking gehad en loopt de oorspronkelijke termijn gewoon door. Wie zo'n vordering wil veiligstellen, moet de periode van zes maanden na de aanmaning dus in de gaten houden.
Wat stuiting oplevert
Stuiting laat de lopende termijn afbreken en zet een nieuwe in gang. Hoe lang die nieuwe termijn is, staat in artikel 3:319 BW. Er is geen grens aan het aantal keren dat een vordering kan worden gestuit; wie zijn dossier bijhoudt, kan een aanspraak dus jarenlang levend houden met tijdige brieven.
Een voorbeeld
Een aannemer heeft nog een aanzienlijk bedrag tegoed van een opdrachtgever met wie hij graag zaken blijft doen. Procederen wil hij niet, maar hij wil zijn vordering ook niet kwijtraken. Een brief waarin hij het bedrag noemt, de grondslag benoemt en schrijft dat hij zijn recht op betaling uitdrukkelijk voorbehoudt, stuit de verjaring en houdt de relatie intact.
In de praktijk
Zet stuitingsbrieven in de agenda. Een aanspraak die niet in behandeling is, moet ruim voor het einde van de termijn opnieuw worden bevestigd, en het is verstandig dat niet op de laatste dag te doen.
Voor de ontvanger van zo'n brief geldt dat reageren niet verplicht is, maar wel verstandig kan zijn. Wie de vordering betwist, doet er goed aan dat schriftelijk vast te leggen, zodat later duidelijk is dat er geen erkenning heeft plaatsgevonden.
Redactionele toelichting .
Geen juridisch advies.
Relevante jurisprudentie
Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.
-
Welke vorderingen vallen onder de informele stuiting?
Het hof had geoordeeld dat op de vorderingen van de schuldeiser de zwaardere stuitingsregel voor andere dan nakomingsvorderingen van toepassing was. Volgens de Hoge Raad was dat onjuist: vorderingen tot terugbetaling en tot schadevergoeding zijn vorderingen tot nakoming van een verbintenis, zodat daarvoor een schriftelijke aanmaning of mededeling volstaat. Het hof had dus moeten onderzoeken of de brieven van de schuldeiser zo'n aanmaning of mededeling bevatten.
-
Wat moet er in een stuitingsbrief staan?
Na een verkeersongeval was de vraag of brieven aan de verzekeraar de verjaring hadden gestuit. De Hoge Raad formuleerde de maatstaf dat een schriftelijke mededeling moet werken als een waarschuwing aan de schuldenaar dat hij er ook na afloop van de termijn rekening mee moet houden dat hij nog kan worden aangesproken en zijn bewijsmateriaal moet bewaren. De betrokken brief liet geen andere uitleg toe dan dat de schuldeiser zich ondubbelzinnig zijn recht op nakoming had voorbehouden.
-
Telt de context mee bij de uitleg van een stuitingsbrief?
Een ontslagen werknemer had zich in een brief op een verkeerde juridische grondslag beroepen; de werkgever meende dat de verjaring daardoor niet was gestuit. De Hoge Raad oordeelde dat bij de uitleg van de brief de context meetelt: een professionele wederpartij moest begrijpen dat de werknemer op een verkeerd juridisch spoor zat en dat hij zijn aanspraak niet prijsgaf. De brief bevatte daarmee een voldoende duidelijke waarschuwing en stuitte de verjaring.
-
Is een brief die om informatie vraagt ook een stuiting?
De advocaat van de schuldeiser had de advocaat van een bank geschreven dat de bank aansprakelijk kon zijn voor het verdwijnen van een groot geldbedrag, had gewezen op een mogelijke procedure en had de verzekeraars van die mogelijke claims op de hoogte willen stellen. Het hof vond dat deze brief de verjaring niet had gestuit. De Hoge Raad herhaalde dat bij de uitleg van zo'n mededeling niet alleen de formulering telt, maar ook de context en de overige omstandigheden van het geval, en oordeelde dat het onbegrijpelijk is dat het hof in deze brief geen voldoende duidelijke waarschuwing aan de schuldenaar zag. Dat in de brief vooralsnog slechts een bespreking werd voorgesteld, doet daaraan niet af; het arrest van het hof werd vernietigd.
-
Kan de ontbindingsvordering met een brief worden gestuit?
De vraag was of de verjaring van de vordering tot ontbinding van een overeenkomst kan worden gestuit met enkel een brief waarin de schuldeiser zich zijn recht voorbehoudt. De Hoge Raad oordeelde van niet: voor andere vorderingen dan die tot nakoming van een verbintenis volstaat zo'n mededeling niet, en de ontbindingsvordering hoort daarbij. Wie wil voorkomen dat zijn recht op ontbinding verjaart, moet dus een verdergaande stuitingshandeling verrichten.
Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.