Boek 3 Artikel 90 (3:90 BW)

Voor roerende zaken die geen registergoed zijn en die de vervreemder in zijn macht heeft, schrijft dit artikel een eenvoudige leveringsvorm voor: de verkrijger moet het bezit van de zaak krijgen. Meestal gebeurt dat door de zaak te overhandigen. Het tweede lid regelt het geval dat de zaak na de levering bij de vervreemder blijft. Tegenover een derde met een ouder recht werkt de levering dan pas vanaf het moment dat de zaak werkelijk in handen van de verkrijger komt.

Bezit verschaffen

Bezit betekent een zaak houden voor zichzelf. Na de levering moet de verkrijger die positie hebben, in plaats van de vervreemder. Dat kan door de zaak feitelijk over te geven, maar de wet kent ook andere vormen, zoals de situatie waarin een derde die de zaak onder zich heeft, vanaf dat moment voor de verkrijger houdt. Dit artikel gaat alleen over zaken die in de macht van de vervreemder zijn.

Als de zaak bij de vervreemder blijft

Partijen kunnen afspreken dat de vervreemder de zaak na de levering nog onder zich houdt, bijvoorbeeld om haar te gebruiken of te bewaren. Hij houdt de zaak dan voor de verkrijger. Zo'n levering werkt tegenover een derde die een ouder recht op de zaak heeft, pas vanaf het moment dat de zaak in handen van de verkrijger is gekomen. Heeft de oudere gerechtigde met de vervreemding ingestemd, dan geldt die beperking niet.

Het oudere recht

De wettekst knoopt aan bij de volgorde in de tijd: het gaat om een recht op de zaak dat er al was voordat de vervreemder haar aan de verkrijger leverde.

Verhouding tot de andere leveringsvormen

Deze regel geldt voor de gewone, onvoorwaardelijke overdracht. Wordt geleverd ter uitvoering van een verbintenis onder opschortende voorwaarde, dan volstaat het verschaffen van de macht over de zaak; dat staat in artikel 3:91 BW en is de basis van het eigendomsvoorbehoud. Voor registergoederen geldt de vorm van artikel 3:89 BW, en voor rechten aan toonder of order de regeling van artikel 3:93 BW.

In de praktijk

Wie een waardevolle zaak koopt en haar tijdelijk bij de verkoper laat, staat tegenover oudere gerechtigden zwakker dan wie haar direct meeneemt. Die achterstand verdwijnt zodra de zaak wordt opgehaald, of wanneer degene die al een recht op de zaak heeft met de vervreemding instemt. Voor een verkoper geldt dat het verzwijgen van een ouder recht van een ander zijn koper in een positie brengt die deze niet verwacht.