- De bevoegdheid om ter vernietiging van een rechtshandeling een beroep op een vernietigingsgrond te doen vervalt, wanneer hij aan wie deze bevoegdheid toekomt, de rechtshandeling heeft bevestigd, nadat de verjaringstermijn ter zake van de rechtsvordering tot vernietiging op die grond een aanvang heeft genomen.
- Eveneens vervalt de bevoegdheid om een beroep op een vernietigingsgrond te doen, wanneer een onmiddellijk belanghebbende na de aanvang van de verjaringstermijn aan hem aan wie deze bevoegdheid toekomt een redelijke termijn heeft gesteld om te kiezen tussen bevestiging en vernietiging en deze binnen deze termijn geen keuze heeft gedaan.
Boek 3 Artikel 55 (3:55 BW)
Bevestiging van een vernietigbare handeling en het stellen van een termijn
Wettekst
Toelichting
Een vernietigbare rechtshandeling laat de wederpartij in onzekerheid: zij weet niet of de handeling blijft staan. Dit artikel geeft twee manieren waarop die onzekerheid eindigt. De bevoegdheid om een beroep te doen op een vernietigingsgrond vervalt door bevestiging, en zij vervalt als de rechthebbende binnen een hem gestelde redelijke termijn geen keuze maakt.
Bevestiging
Bevestigen betekent dat degene die kon vernietigen te kennen geeft de handeling in stand te willen laten. Dat kan uitdrukkelijk, maar het kan ook blijken uit gedrag dat zich niet laat rijmen met vernietiging, zoals het zonder voorbehoud uitvoeren van de overeenkomst terwijl men het gebrek kent.
Er geldt wel een voorwaarde in de tijd: de bevestiging moet plaatsvinden nadat de verjaringstermijn voor de vordering tot vernietiging op die grond is gaan lopen. Wie nog onder druk staat of nog van niets weet, kan dus niet geldig bevestigen. Zo wordt voorkomen dat iemand zijn bescherming kwijtraakt op een moment dat hij die juist nodig heeft.
De termijnstelling
- Wie kan haar stellen: een onmiddellijk belanghebbende, doorgaans de wederpartij.
- Wanneer: pas na de aanvang van de verjaringstermijn, om dezelfde reden als bij bevestiging.
- Wat er wordt gevraagd: een keuze tussen bevestiging en vernietiging, binnen een redelijke termijn.
- Het gevolg van stilzitten: maakt de rechthebbende binnen die termijn geen keuze, dan vervalt zijn bevoegdheid.
Wat redelijk is, hangt af van de omstandigheden: de complexiteit van de kwestie, de vraag of er advies nodig is en het belang dat op het spel staat. Een termijn die zo kort is dat er feitelijk geen keuze mogelijk is, voldoet niet.
Een voorbeeld. Een koper meent dat hij bij een aankoop is misleid en laat dat weten, maar onderneemt daarna maandenlang niets. De verkoper stelt hem schriftelijk een redelijke termijn om te kiezen tussen bevestigen en vernietigen. Reageert de koper niet binnen die termijn, dan verliest hij zijn bevoegdheid en staat de koop definitief. Kiest hij wel, dan is meteen duidelijk waar beide partijen aan toe zijn.
In de praktijk
Bent u de partij die kan vernietigen, wees dan voorzichtig met uitvoeren alsof er niets aan de hand is. Betalen, doorleveren of het goed in gebruik nemen zonder voorbehoud kan als bevestiging worden uitgelegd.
Bent u de wederpartij, gebruik dan de termijnstelling. Zij is een eenvoudig middel om duidelijkheid af te dwingen, mits u een echt redelijke termijn geeft en aantoonbaar om een keuze vraagt.