Boek 3 Artikel 22 (3:22 BW)

Dit artikel beschermt wat er eenmaal staat. Zodra een feit in de registers is ingeschreven, kan de geldigheid van die inschrijving niet meer worden betwist op de grond dat de voorgeschreven formaliteiten niet in acht zijn genomen. Een vormfout in de weg naar de inschrijving toe maakt de inschrijving dus niet ongedaan. Een gebrek in de formaliteiten dat achteraf wordt ontdekt, raakt de inschrijving niet meer.

Waarom deze bescherming er is

De registers zijn bedoeld om op te vertrouwen. Wie een huis koopt of een hypotheek neemt, moet kunnen afgaan op wat hij aantreft, zonder na te hoeven speuren of destijds elk voorschrift over de aanbieding, de vorm van het stuk of de verwerking correct is nageleefd. Het artikel sluit een betwisting op die grond daarom uit.

Waar het artikel over gaat

De wettekst spreekt van 'de geldigheid van de inschrijving' en van 'de formaliteiten die voor de inschrijving worden vereist'. Het artikel heeft dus betrekking op de inschrijving als handeling in de registers, en op de voorschriften die daarvoor gelden, zoals de eisen aan de aangeboden stukken en de wijze van aanbieding.

• Het moment telt. De bescherming geldt vanaf het moment dat het feit is ingeschreven; vóór dat moment kan een gebrek in de formaliteiten nog tot weigering van de inschrijving leiden.
• Alleen wat is ingeschreven telt. Een geweigerde aanbieding die alleen als voorlopige aantekening is geboekt, valt buiten dit artikel; artikel 3:20 BW regelt dat geval.
• De rest van het recht blijft van toepassing. Wat het ingeschreven feit juridisch betekent, en of het recht waarop het betrekking heeft werkelijk bestaat, volgt uit de regels die daarvoor gelden; daarover zegt dit artikel niets.

Kort gezegd: dit artikel sluit één grond van betwisting uit, namelijk dat bij de inschrijving een formaliteit is gemist. Andere gronden om een ingeschreven feit ter discussie te stellen worden er niet door geraakt.

Een voorbeeld. Jaren na de koop van een woning ontdekt iemand dat bij de aanbieding van de akte een voorgeschreven vermelding ontbrak. Hij kan daarmee de inschrijving niet aanvechten: het feit staat er en blijft staan.

In de praktijk

Voor kopers en financiers betekent dit dat de registers op dit punt stevig staan. De administratieve voorgeschiedenis van een inschrijving hoeft niet te worden gecontroleerd om de geldigheid van de inschrijving zelf vast te stellen.

Voor wie iets wil aanvechten, betekent het dat een beroep op een vormfout bij de inschrijving geen effect heeft. Een eventuele betwisting moet op een andere grond berusten dan het niet in acht nemen van de formaliteiten van de inschrijving.