Artikel 2 Aw: Overdracht en licentie van auteursrecht

Overdracht en licentie van auteursrecht

Het auteursrecht gaat over bij erfopvolging en is vatbaar voor gehele of gedeeltelijke overdracht.
De maker, of zijn rechtverkrijgende, kan aan een derde een licentie verlenen voor het geheel of een gedeelte van het auteursrecht.
De overeenkomst op grond waarvan het auteursrecht geheel of gedeeltelijk wordt overgedragen of waarin een exclusieve licentie wordt verleend, wordt schriftelijk aangegaan. De overdracht of de verlening van een exclusieve licentie door de maker of door een natuurlijke persoon die het auteursrecht als erfgenaam of legataris van de maker heeft verkregen, omvat alleen die bevoegdheden die uitdrukkelijk in de overeenkomst staan vermeld of die uit de aard en de strekking ervan noodzakelijkerwijs voortvloeien. De levering vereist voor overdracht geschiedt ingevolge artikel 95 van Boek 3 van het Burgerlijk Wetboek bij een daartoe bestemde akte.
Het auteursrecht dat toekomt aan de maker van een werk, alsmede, na het overlijden van de maker, het auteursrecht op niet openbaar gemaakte werken dat toekomt aan degene die het als erfgenaam of legataris van de maker heeft verkregen, is niet vatbaar voor beslag.
Het derde lid, tweede volzin, en het vierde lid zijn niet van toepassing op een maker als bedoeld in artikel 7 en 8.

Toelichting

Dit artikel behandelt wat je met een auteursrecht kunt doen als vermogensrecht: het gaat over bij erfopvolging, het kan geheel of gedeeltelijk worden overgedragen en er kan een licentie op worden verleend. Daarnaast bevat het twee regels ter bescherming van de maker: een beperkte uitleg van overdrachten en exclusieve licenties, en de onvatbaarheid voor beslag.

Overdracht en vererving

Bij overdracht gaat het recht over op een ander, die daarmee rechthebbende wordt. Overdracht kan ook gedeeltelijk, bijvoorbeeld voor een bepaalde exploitatievorm. Bij overlijden gaat het auteursrecht over op de erfgenamen.

Voor de overdracht gelden twee vormvereisten. De overeenkomst moet schriftelijk worden aangegaan, en de levering geschiedt volgens artikel 3:95 BW bij een daartoe bestemde akte. Zolang er geen akte van levering is, is het recht niet overgedragen, ook al is over de overdracht overeenstemming bereikt.

Licentie in plaats van overdracht

Bij een licentie blijft de maker of zijn rechtverkrijgende rechthebbende en geeft hij toestemming voor gebruik van het geheel of een gedeelte van het auteursrecht. Een licentie kan exclusief of niet-exclusief zijn. Voor een exclusieve licentie geldt, net als voor overdracht, dat de overeenkomst schriftelijk wordt aangegaan. Voor een niet-exclusieve licentie stelt het derde lid die eis niet.

Niet ruimer dan wat er staat

Draagt de maker zelf over of verleent hij een exclusieve licentie, of doet een natuurlijke persoon dat die het recht als erfgenaam of legataris heeft verkregen, dan omvat dat alleen de bevoegdheden die uitdrukkelijk in de overeenkomst staan of die uit de aard en strekking ervan noodzakelijkerwijs voortvloeien. Een contract dat alleen gebruik in een gedrukte catalogus noemt, omvat dus niet zonder meer een reclamecampagne op sociale media.

Geen beslag op het recht van de maker

Het auteursrecht dat aan de maker toekomt, is niet vatbaar voor beslag. Hetzelfde geldt, na het overlijden van de maker, voor het auteursrecht op niet openbaar gemaakte werken dat een erfgenaam of legataris heeft verkregen.

Volgens het vijfde lid gelden de beperkte uitleg en de beslagvrijheid niet voor een maker als bedoeld in artikel 7 Aw en artikel 8 Aw, zoals een werkgever of een rechtspersoon die op die grond als maker geldt.

Samenhang met andere bepalingen

Naast dit artikel bevat de Auteurswet in de artikelen 25b en volgende regels over de exploitatieovereenkomst tussen de maker en degene aan wie hij zijn recht overdraagt of exclusief in licentie geeft, zoals het recht op een billijke vergoeding. Die regels gelden bovenop de vormvereisten van dit artikel.

In de praktijk

Voor makers: schrijf per gebruiksvorm op wat is toegestaan, en ga na of een licentie volstaat waar een volledige overdracht niet nodig is.
Voor opdrachtgevers: wie het recht wil verkrijgen, heeft een schriftelijke overeenkomst en een akte van levering nodig, en doet er goed aan de bevoegdheden op te sommen.
Voor beide: spreek ook af wat er gebeurt bij doorverkoop, bij nieuwe kanalen en bij bewerkingen van het werk.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Relevante jurisprudentie

Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.

Is een contract voor de duur van het auteursrecht bepaald?

Hoge Raad · 2017-07-07 · ECLI:NL:HR:2017:1270

De Hoge Raad verwerpt het betoog dat een overeenkomst niet opzegbaar zou zijn doordat zij tegelijk de akte van overdracht van het auteursrecht is. Dat de overeenkomsten voorzien in een goederenrechtelijke overdracht van de uitgaverechten — een akte als bedoeld in art. 2 Aw — betekent niet dat de daaruit voortvloeiende voortdurende verbintenissen naar hun bedoeling niet voor opzegging vatbaar zijn. Dat de overdracht een definitief karakter heeft en door de opzegging zelf niet wordt geraakt, doet daaraan niet af: de opzegging kan meebrengen dat de uitgever verplicht wordt de rechten zo mogelijk weer terug over te dragen, ook al zegt de overeenkomst daar niets over. Dat partijen ook voor een licentie hadden kunnen kiezen, maakt het evenmin anders.

Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.

Wettekst