Boek 4 Artikel 95 (4:95 BW)

Wie zijn uiterste wil niet door de notaris wil laten opstellen, kan een eigen stuk maken en dat bij een notaris in bewaring geven. Dit artikel schrijft voor hoe dat moet. De eisen zijn precies, want na het overlijden moet vaststaan dat het stuk van de erflater komt en volledig is. Wordt er niet aan voldaan, dan loopt de geldigheid van het testament gevaar.

Alleen voor wie het stuk zelf kon lezen

Het eerste lid sluit iedereen uit die niet in staat is geweest de uiterste wil te lezen. Waarom dat zo was, doet er voor de wet niet toe: zij noemt onkunde en zegt er direct bij dat ook andere oorzaken meetellen. Beslissend is of de erflater zelf heeft kunnen kennisnemen van wat er op het papier staat dat hij als zijn testament aanbiedt. Voor wie dat niet kon, staat de onderhandse vorm niet open; een uiterste wil kan dan alleen worden gemaakt bij notariële akte, de andere vorm die artikel 4:94 BW noemt.

Ondertekening en waarmerking

• Handtekening. De uiterste wil moet door de erflater zijn ondertekend.
• Meer bladzijden. Heeft een ander het stuk geschreven of is het met mechanische middelen tot stand gekomen, en telt het meer dan één bladzijde, dan draagt elke bladzijde een nummer en de handtekening van de erflater als waarmerk.

- Doel. Zo kan er achteraf geen bladzijde worden toegevoegd, weggelaten of vervangen.

De bewaargeving bij de notaris

De erflater overhandigt het stuk zelf aan een notaris. Hij moet daarbij verklaren dat wat hij aanbiedt zijn testament is en dat de eisen over ondertekening en waarmerking zijn nageleefd. Levert hij het gesloten in, dan mag hij erbij bepalen dat het pas mag worden opengemaakt als de voorwaarden die hij noemt op zijn sterfdag zijn vervuld.

Van de bewaargeving en van die verklaringen legt de notaris een akte aan, die zowel hij als de erflater tekent. Kan de erflater die akte door een oorzaak die pas na de ondertekening van de uiterste wil is opgekomen niet tekenen, dan vervangt zijn verklaring daarover zijn handtekening, mits die verklaring met de reden erbij in de akte wordt opgenomen. Het stuk blijft daarna berusten onder de minuten van de notaris die de akte heeft ontvangen.

Een voorbeeld

Een man typt zijn testament op zijn computer, print drie bladzijden en zet alleen op de laatste zijn handtekening. Hij geeft het stuk aan de notaris in bewaring. Omdat het stuk met mechanische middelen is geschreven en uit meer dan één bladzijde bestaat, hadden alle bladzijden genummerd en gewaarmerkt moeten zijn. Na zijn overlijden kan een erfgenaam die de uiterste wil bestrijdt zich daarop beroepen.

In de praktijk

Deze vorm wordt gekozen door wie zijn beschikkingen geheim wil houden tot na zijn dood. De notaris stelt de tekst niet op; wat in het stuk onduidelijk is opgeschreven, moet na het overlijden worden uitgelegd. Of aan de eisen van het tweede lid is voldaan, is bij het inleveren blad voor blad na te gaan, en de akte van bewaargeving legt de verklaringen van de erflater vast.