Boek 4 Artikel 22 (4:22 BW)

Dit artikel sluit de reeks wilsrechten af en regelt het moment waarop het risico voor het kind het grootst is: de stiefouder op wie het een vordering had, is overleden. Zijn erfgenamen zijn dan verplicht om op verzoek van het kind goederen over te dragen met een waarde van ten hoogste die vordering, verhoogd met de rentevermeerdering.

Waarom dit nodig is

Met het overlijden van de stiefouder komt zijn vermogen bij zijn eigen erfgenamen terecht, en dat zijn vaak zijn eigen kinderen. Zonder deze regel zou het kind alleen een geldvordering in een vreemde nalatenschap hebben en zou het vermogen dat oorspronkelijk van zijn eigen ouder was, definitief in een andere familie zijn opgegaan. De wet geeft het kind daarom een recht op de goederen zelf.

Vol eigendom

Er wordt hier geen vruchtgebruik voorbehouden. Degene voor wie dat vruchtgebruik bedoeld was, de stiefouder, is immers overleden. Het kind verkrijgt de goederen dus onbezwaard en kan er vrij over beschikken. Dat is het verschil met de overdracht die het tijdens het leven van de stiefouder kon vragen.

Op wie u zich richt

Het verzoek gaat naar de erfgenamen van de stiefouder, samen. Zij zijn tot de overdracht verplicht, ook als zij het kind niet kennen en niets van de oude nalatenschap wisten. Om welke goederen het gaat, volgt uit artikel 4:24 BW: goederen uit de nalatenschap van de eigen ouder van het kind of uit de door dat overlijden ontbonden gemeenschap, en goederen die daarvoor in de plaats zijn gekomen.

Een voorbeeld

Een dochter heeft na het overlijden van haar vader een vordering op zijn tweede echtgenote. Die overlijdt twintig jaar later en laat twee eigen kinderen na. De dochter verzoekt hen om overdracht van de woning die haar vader had gekocht. Zij krijgt die woning volledig, en de waarde daarvan gaat af van haar vordering. Wat de stiefmoeder zelf had opgebouwd, blijft buiten deze aanspraak.

In de praktijk

Meld u tijdig bij de notaris die de nalatenschap van de stiefouder afwikkelt en onderbouw waar de goederen vandaan komen. Oude aktes, taxaties en de boedelbeschrijving van de eerste nalatenschap zijn daarbij goud waard. Zonder papieren wordt het lastig; met papieren staat u sterk, want dit is een aanspraak die de wet u geeft en die de erfgenamen niet kunnen wegonderhandelen.