Artikel 2.30bis BVIE: Nietigheid of verval vorderen bij het Bureau

Wie een storend merk uit het register wil hebben, hoeft daarvoor niet altijd naar de rechter. Dit artikel opent een administratieve route: je kunt de nietigverklaring of de vervallenverklaring van een inschrijving rechtstreeks bij het Bureau vorderen. Dat is doorgaans sneller en goedkoper dan een gerechtelijke procedure. Wie zo een vordering mag instellen, hangt af van de grond die je aanvoert: bij gronden die het algemeen belang dienen is de kring ruim, bij gronden die het recht van een ander beschermen mag alleen die ander optreden of iemand die daartoe is gemachtigd.

Absolute gronden en vervalgronden: bijna iedereen

Voor absolute nietigheidsgronden, die in artikel 2.2bis BVIE staan, en voor de vervalgronden van artikel 2.27 BVIE mag iedere natuurlijke persoon en iedere rechtspersoon een vordering instellen. Daarnaast kunnen brancheverenigingen, producentenorganisaties en consumentenorganisaties dat doen, mits zij volgens het op hen toepasselijke recht in eigen naam in rechte kunnen optreden. Zo hoeft niet elk lid apart een procedure te starten om een aanduiding vrij te maken die de hele sector nodig heeft.

Relatieve gronden: alleen de rechthebbende

Relatieve gronden gaan over botsingen met oudere rechten en staan in artikel 2.2ter BVIE. Hier is de kring bewust smal:

• Oudere merken: de houders daarvan kunnen optreden, en ook licentiehouders die daarvoor toestemming van de houder hebben.
• Merken die op naam van een tussenpersoon staan: is een merk zonder toestemming door een gemachtigde of vertegenwoordiger op eigen naam gedeponeerd, dan kan de echte houder niet alleen nietigverklaring vorderen, maar ook dat de inschrijving op zijn naam wordt overgeschreven. Die overdrachtsvordering staat in artikel 2.20ter BVIE en is vaak aantrekkelijker dan doorhaling, omdat je de anciënniteit van de inschrijving behoudt.

- Oorsprongsbenamingen en geografische aanduidingen: daar treedt op wie volgens het toepasselijke recht die rechten mag uitoefenen, meestal een collectief van producenten uit een streek.

Pas ingesteld na betaling

Een vordering telt pas als ingesteld zodra de verschuldigde taksen zijn betaald. Dat lijkt een formaliteit, maar het is er geen. Loopt er ergens een termijn waar je binnen moet blijven, dan is de betaaldatum bepalend en niet de datum waarop je het formulier invulde. Reken bij de laatste dagen van een termijn dus op verwerkingstijd.

Een voorbeeld

Een groep bakkers ontdekt dat een handelaar een gangbare vakterm voor een deegsoort als woordmerk heeft laten registreren en daarmee iedereen begint te sommeren. Hun brancheorganisatie kan zelf een vordering tot nietigverklaring bij het Bureau instellen op de grond dat de term beschrijvend is en niets over herkomst zegt. De leden hoeven dan niet ieder afzonderlijk een procedure te voeren.

In de praktijk

• Kies de route bewust. Loopt er al een inbreukzaak, dan is het meestal handiger de nietigheid of het verval daar als verweer of tegenvordering aan te voeren. Gaat het om opruimen van het register zonder lopend conflict, dan is de weg naar het Bureau vaak efficiënter. Hoe die procedure verder verloopt, staat in artikel 2.30ter BVIE.
• Zet de grondslag scherp neer. Absolute en relatieve gronden vragen om verschillend bewijs en om een verschillende indiener. Een vordering die op de verkeerde naam staat, strandt op de hoedanigheid.
• Bereid gebruiksbewijs voor. Val je aan op een relatieve grond met een ouder merk, houd er dan rekening mee dat de wederpartij bewijs van normaal gebruik van dat oudere merk kan verlangen.