Artikel 3.27 BVIE: Overdracht en licentie tegenwerpen aan derden

Wie een tekening- of modelrecht koopt of in licentie neemt, heeft daarmee nog geen positie tegenover de buitenwereld. Dit artikel bepaalt dat je een overgang of licentie pas aan derden kunt tegenwerpen nadat die in het register is ingeschreven. Tussen de partijen zelf werkt de afspraak wel gewoon.

De reden is dat een modelrecht een registerrecht is. Wie wil weten met wie hij zaken moet doen over een ontwerp, moet dat in het register kunnen opzoeken. Blijft een overdracht daarbuiten, dan is er een verschil tussen papier en werkelijkheid, en dat verschil komt voor risico van degene die de inschrijving heeft nagelaten.

Hoe je de inschrijving regelt

Je hoeft de hele overeenkomst niet openbaar te maken. Voldoende is dat je een uittreksel van de akte deponeert waaruit de overgang of de licentie blijkt, of een verklaring daarover die door de betrokken partijen is ondertekend. Commerciële voorwaarden zoals prijzen en royaltypercentages hoeven daar niet in te staan. Wel gelden de vormvereisten van het uitvoeringsreglement en moeten de verschuldigde taksen zijn betaald; is aan een van beide niet voldaan, dan is het depot niet verricht zoals het artikel eist.

Ook voor pandrecht en beslag

De laatste zin trekt dezelfde lijn door naar zekerheden en verhaal. Wordt op het modelrecht een pandrecht gevestigd of wordt er beslag op gelegd, dan werkt ook dat pas tegen derden na inschrijving. Voor een financier is dat essentieel: een pandrecht dat alleen op papier tussen bank en ondernemer bestaat, houdt geen stand tegenover een latere verkrijger die van niets wist.

Wat "niet tegenwerpen" betekent

Het gaat niet om de geldigheid van de overeenkomst. De koper is eigenaar geworden en de licentiehouder mag het model gebruiken; hun onderlinge afspraken zijn bindend. Wat ontbreekt, is de werking tegenover derden die op het register mochten afgaan. Praktisch betekent dat onder meer dat een verkrijger die zijn overdracht niet heeft laten inschrijven zich lastig kan verweren tegen iemand die te goeder trouw met de oude houder heeft gecontracteerd. Tegenover een inbreukmaker ligt dat anders: die heeft niet op het register vertrouwd, en daar kan een verkrijger of licentiehouder zijn positie in de regel gewoon met de akte aantonen.

Een voorbeeld. Een ontwerper draagt het recht op zijn verpakkingsmodel over aan een groothandel, maar niemand laat dat inschrijven. Een half jaar later geeft de ontwerper, die in het register nog als houder staat, een exclusieve licentie aan een cateraar, die keurig laat inschrijven. De groothandel staat dan met lege handen tegenover die cateraar, terwijl één formulier en een taks het probleem hadden voorkomen.

In de praktijk

• Doe de inschrijving direct. Koppel haar aan de ondertekening van de akte; niet aan "we regelen het later". Uitstel is precies het moment waarop het misgaat.
• Controleer het register vóór je koopt. Kijk wie er als houder staat en of er licenties, pandrechten of beslagen zijn vermeld. Laat de verkoper garanderen dat er niets ontbreekt.
• Denk aan de keten. Is het recht al eerder overgedragen zonder inschrijving, laat dan ook die eerdere stap alsnog vastleggen, anders blijft er een gat in de reeks.
• Voor licentiehouders: een inschrijving maakt je positie zichtbaar en kan bij het einde van de licentie alleen samen met de houder worden doorgehaald; artikel 3.26 BVIE regelt dat.

Voor de overdracht zelf gelden bovendien de eisen van artikel 3.25 BVIE: schriftelijk en voor het hele Benelux-gebied. Inschrijving repareert een overdracht die daaraan niet voldoet niet; die is en blijft nietig.