Boek 5 Artikel 9 (5:9 BW)

Gevonden geld is een bijzonder geval. Een gevonden fiets moet de gemeente teruggeven zoals hij is, maar bij geld gaat het niet om de precieze bankbiljetten. Wie zich meldt en het geld kan opeisen, krijgt een even groot bedrag uit. Daarnaast bevat dit artikel een grens in de tijd: de plicht van de gemeente om uit te keren vervalt op het moment waarop de burgemeester het geld ook had mogen verkopen als het een gewone zaak was geweest.

Een gelijk bedrag, niet dezelfde biljetten

Geld is naar zijn aard uitwisselbaar. De gemeente hoeft de gevonden briefjes en munten dus niet apart in een kluisje te leggen om ze later exact zo terug te geven. Zij is alleen gehouden hetzelfde bedrag uit te keren aan degene die daar recht op heeft. Voor de rechthebbende maakt dat in de regel niets uit. Alleen als de munten zelf waarde hebben, bijvoorbeeld als verzamelobject, gaat het niet meer om geld maar om een zaak, en dan gelden de gewone regels weer.

Wanneer de aanspraak vervalt

De plicht om uit te keren is niet eeuwig. Zij eindigt op het tijdstip waarop de burgemeester bevoegd zou zijn geweest om de zaak voor rekening van de gemeente te verkopen. Voor zaken die bij de gemeente in bewaring zijn, staan die termijnen in artikel 5:6 BW: in de hoofdregel één jaar, en voor bepaalde niet-kostbare zaken die vrijwillig zijn ingeleverd al eerder. Daarnaast telt artikel 5:11 BW mee: is de vinder na de jaartermijn eigenaar geworden, dan kan hij het bedrag nog tot een maand na die verkrijging opeisen. Wie zich pas daarna meldt, komt te laat.

• Wie kan opeisen — de eigenaar of een ander die tot ontvangst bevoegd is, bijvoorbeeld een erfgenaam of een bewindvoerder.
• Wat u krijgt — een bedrag gelijk aan het gevonden bedrag, niet de gevonden biljetten zelf.

- Tot wanneer — tot het moment waarop de burgemeester tot verkoop bevoegd zou zijn geweest.

Wat u moet aantonen

Bij geld is bewijs lastiger dan bij een voorwerp met een serienummer. U zult aannemelijk moeten maken dat het gevonden bedrag van u was: waar en wanneer u het verloor, om welk bedrag het ging, in welke verpakking of portemonnee het zat en waarom u dat bedrag bij u had. Een bankopname van kort daarvoor, een aangifte bij de politie of de omschrijving van de portemonnee kunnen daarbij helpen. De gemeente mag kritisch zijn, juist omdat geld door iedereen kan worden geclaimd.

Een voorbeeld. Iemand vindt een envelop met contant geld in een winkelstraat en levert die in bij de gemeente. U mist precies dat bedrag en meldt zich twee maanden later. Kunt u het bedrag, de plaats en de omstandigheden goed beschrijven, dan keert de gemeente hetzelfde bedrag uit. Wacht u langer dan de termijn die voor de bewaring geldt, dan is de plicht om uit te keren vervallen en houdt u niets over.

In de praktijk

Verliest u geld, meld dat dan snel bij de gemeente waar u het bent kwijtgeraakt en niet alleen bij de politie. Noteer het bedrag en de bijzonderheden meteen, want die details bepalen later of uw claim wordt gehonoreerd. Houd er ook rekening mee dat de gemeente of de vinder kosten van bewaring en opsporing in rekening mag brengen; die regeling staat in artikel 5:10 BW en geldt ook wanneer de vondst uit geld bestaat.