Artikel 23d ROW 1995: De Orde van octrooigemachtigden

Wie is ingeschreven in het register van octrooigemachtigden, is daarmee automatisch lid van de Orde van octrooigemachtigden. Dit artikel richt die beroepsorganisatie op, geeft haar een opdracht mee en bepaalt dat zij geen gewone vereniging is maar een openbaar lichaam met publieke bevoegdheden.

De achtergrond is praktisch. Wie een octrooiaanvraag laat opstellen, kan zelf meestal niet beoordelen of het werk goed is gedaan. Een te smal geformuleerde conclusie of een gemiste termijn valt vaak pas jaren later op, wanneer een concurrent het octrooi aanvalt of het octrooi juist niets blijkt tegen te houden. Daarom is de kwaliteitsbewaking van dit beroep niet volledig aan de markt overgelaten, maar in handen gelegd van een organisatie die de wet zelf inricht.

Lidmaatschap volgt uit de inschrijving

De Orde wordt gevormd door alle personen die zijn opgenomen in het register van artikel 23a ROW 1995. Je meldt je dus niet aan en je zegt niet op: het lidmaatschap ontstaat met de inschrijving en eindigt ermee. Wie wordt uitgeschreven, verliest ook de rechten die aan het lidmaatschap hangen, zoals het stemrecht in de algemene vergadering waarmee de Orde haar bestuur en haar regels vaststelt.

De opdracht van de Orde

De wet formuleert de taak in twee lagen. De eerste laag is gericht op de beroepsbeoefenaar zelf, de tweede op het beroep als geheel:

• Goede beroepsuitoefening — de manier waarop gemachtigden met opdrachtgevers, met dossiers en met tegenpartijen omgaan.
• Vakbekwaamheid — het op peil houden van kennis van het octrooirecht en van de procedures waarin gemachtigden optreden.

- Eer en aanzien van het beroep — het vertrouwen dat een opdrachtgever moet kunnen hebben in iemand die zich octrooigemachtigde noemt.

Een openbaar lichaam, geen belangenclub

Dat de Orde een openbaar lichaam is in de zin van artikel 134 Gw, is geen formaliteit. Het verklaart waarom het lidmaatschap verplicht is, waarom de Orde bindende regels kan stellen die alle gemachtigden moeten naleven, waarom zij contributie kan heffen en waarom binnen haar structuur echte tuchtrechtspraak plaatsvindt. Een gewone brancheorganisatie kan dat allemaal niet. Daar staat tegenover dat de Orde toezicht van de minister moet dulden en dat haar regelgeving pas geldt na goedkeuring.

In de praktijk

Voor een opdrachtgever is dit artikel vooral het aanknopingspunt voor controle. Loopt een dossier stroef, dan is er meer dan alleen een civiele claim wegens wanprestatie: er is een beroepsorganisatie met gedragsregels en met een orgaan dat klachten behandelt. Vraag bij twijfel eerst of degene met wie je zaken doet daadwerkelijk is ingeschreven, want alleen dan gelden die regels voor hem.

Voor de gemachtigde zelf betekent het dat lidmaatschapsverplichtingen niet vrijblijvend zijn. Contributie betalen, de vastgestelde gedragsregels naleven en meebewegen met verplichtingen over bijscholing hoort bij de inschrijving; wie zich daaraan onttrekt, riskeert een tuchtrechtelijke reactie in plaats van alleen een aanmaning.