Artikel 7 ROW 1995: Toepasbaar op het gebied van de nijverheid

Dit artikel bevat de derde eis voor octrooieerbaarheid. Een uitvinding is toepasbaar op het gebied van de nijverheid als het onderwerp ervan kan worden vervaardigd of gebruikt in enige bedrijfstak, waarbij de wet uitdrukkelijk aangeeft dat ook de landbouw daaronder valt.

Van de drie eisen uit artikel 2 ROW 1995 is dit veruit de mildste. Vrijwel elk technisch product en elke technische werkwijze haalt deze drempel, omdat nijverheid ruim wordt opgevat: fabricage, bouw, transport, energie, chemie, zorgtechniek, dienstverlening met technische middelen en landbouw vallen er allemaal onder. De eis zeeft alleen het uiterste eruit.

Wat de eis wel uitfiltert

Er zijn twee groepen gevallen waarin het misgaat. De eerste is de uitvinding die eenvoudigweg niet werkt omdat zij in strijd is met de natuurkunde: een machine die zonder energiebron blijft draaien kan niet worden toegepast, want zij functioneert niet. De tweede is de vinding die louter privé of theoretisch is en niet in enige bedrijfstak is te maken of te gebruiken. Ook een aanvrage die zo vaag is dat een vakman er geen werkende uitvoering uit kan afleiden, strandt hier of op de eis van een deugdelijke beschrijving.

Bedrijfstak, niet commercieel succes

Toepasbaarheid op het gebied van de nijverheid zegt niets over de vraag of iemand het product wil kopen. Een uitvinding die technisch prima te vervaardigen is maar economisch kansloos, voldoet gewoon aan deze eis. Het octrooibureau beoordeelt geen businesscase. Andersom maakt een sterke markt een niet-werkende uitvinding niet alsnog toepasbaar.

Het woord nijverheid is bewust ruim. Dat de landbouw uitdrukkelijk wordt genoemd, komt doordat men daar vroeger over kon twisten. Het maakt duidelijk dat een teeltinstallatie of een bewerkingsmethode voor gewassen op dit punt niets in de weg staat, al kunnen zulke uitvindingen wel op de uitsluitingen van artikel 3 ROW 1995 stuiten.

Verhouding tot de medische uitsluiting

Behandelmethoden voor mens en dier zijn niet via dit artikel buiten de boot gevallen, maar via de uitdrukkelijke uitsluiting in artikel 3 ROW 1995. Dat onderscheid is meer dan een formaliteit: producten en instrumenten voor medisch gebruik zijn gewoon toepasbaar in de nijverheid en kunnen dus wel worden beschermd. Wie een aanvrage rond een medisch idee opzet, moet daarom nauwkeurig kiezen wat hij claimt.

Een voorbeeld

Een uitvinder dient een aanvrage in voor een generator die volgens de beschrijving meer energie levert dan er in gaat, en verwijst voor de werking naar een niet nader uitgelegd veldeffect. Zo'n aanvrage haalt het niet: het onderwerp kan niet worden vervaardigd of toegepast, want het werkt niet. Een andere uitvinder claimt een schoffelrobot voor smalle gewasrijen. Dat apparaat is te bouwen en in de landbouw te gebruiken, dus deze eis vormt geen enkel obstakel; de discussie zal daar over nieuwheid en inventiviteit gaan.

In de praktijk

• Laat zien dat het werkt. Neem in de beschrijving minstens één concrete uitvoering op waarmee een vakman de uitvinding kan maken.
• Noem het toepassingsgebied. Eén zin over de bedrijfstak waarin het product wordt gebruikt, neemt discussie op dit punt weg.
• Onderbouw verrassende effecten. Claim je een resultaat dat tegen de verwachting ingaat, voeg dan meetgegevens of proefresultaten toe.
• Voor wie wordt aangesproken. Dit artikel is zelden een succesvol verweer; de kansen liggen bijna altijd bij artikel 4 ROW 1995 en artikel 6 ROW 1995.