Artikel 4aj WVW 1994: Toezicht en goedkeuring bij het CBR

Artikel 4aj WVW 1994 is de kernbepaling over het interne toezicht bij het CBR. De raad van toezicht ziet toe op het werk van de directie en adviseert haar. Daarnaast kan de directie een reeks besluiten niet zelfstandig afronden: voor sommige is goedkeuring van de raad nodig, voor andere zijn voorafgaande instemming, en twee daarvan gaan daarna nog naar de minister.

Toezien en adviseren

De raad bestuurt niet. Zijn taak is dubbel: hij houdt de werkzaamheden van de directie tegen het licht en staat haar met raad terzijde. De dagelijkse leiding blijft volgens artikel 4ae WVW 1994 bij de directie, met de restbevoegdheid die daar staat. Het toezicht wordt afdwingbaar door de vereisten in dit artikel en door de verantwoordingsplicht van artikel 4ag WVW 1994.

• Financieel reglement — het reglement over ordelijk financieel beheer, bedoeld in artikel 4an WVW 1994.
• Grote investeringen — investeringen boven een bedrag dat de raad van toezicht zelf vaststelt.
• Rechtspositie van het personeel — wijzigingen daarin.

- Rapportages — de rapportages die het bureau op grond van deze wet aan de minister uitbrengt.

Waarvoor vooraf instemming nodig is

Bij een zwaardere categorie moet de raad al voor het besluit aan boord zijn: de begroting, de tarieven die het CBR voor zijn taken vaststelt en de wijze waarop die worden betaald, het jaarverslag en de jaarrekening, het bestuursreglement dat de directie op grond van artikel 4ad WVW 1994 opstelt, het financiële meerjarenbeleidsplan en het sluiten van overeenkomsten van zwaarwegend belang. Voor de laatste twee onderwerpen komt daar goedkeuring van de minister bovenop, die kan worden onthouden wegens strijd met het recht of het algemeen belang.

Vergaderen en besluiten

Besluiten van de raad zijn pas rechtsgeldig wanneer bij de vergadering ten minste de meerderheid van de leden aanwezig is. Zijn werkwijze legt hij vast in een reglement dat de minister moet goedkeuren, en zijn vergaderingen zijn niet openbaar. Het derde lid maakt bovendien mogelijk dat de minister de raad inschakelt bij beslissingen die de Kaderwet zelfstandige bestuursorganen aan voorafgaande instemming onderwerpt: hij kan bepalen dat de directie eerst langs de raad gaat, of dat een voorstel hem pas mag bereiken nadat de raad heeft verklaard geen bedenkingen te hebben.

Een voorbeeld

De directie wil de tarieven voor een deel van de examens herzien en tegelijk een omvangrijke overeenkomst sluiten over de huisvesting van examenlocaties. Beide besluiten vragen vooraf instemming van de raad van toezicht, en de overeenkomst gaat als besluit van zwaarwegend belang daarna nog naar de minister. Wordt een van die stappen overgeslagen, dan blijft het besluit onvoltooid, ook al is de inhoud nog zo zorgvuldig voorbereid.

In de praktijk

Voor kandidaten en rijscholen verklaart dit artikel waarom tariefwijzigingen bij het CBR een lange voorbereiding kennen: er zitten extra sloten op. Wie het niet eens is met een in rekening gebracht tarief, richt zich echter niet tot de raad van toezicht; die staat buiten de individuele besluitvorming. Daarvoor bestaan bezwaar en beroep tegen het besluit zelf.