Artikel 122 WVW 1994: Geldigheidsduur van het rijbewijs

Hoelang een rijbewijs meegaat, staat niet in de wet zelf. Dit artikel legt die vraag bij de regelgever: de geldigheidsduur wordt bij algemene maatregel van bestuur vastgelegd, met inachtneming van de bepalingen over het verlies van geldigheid. De wet levert het kader en de uitzonderingen; de concrete termijn volgt uit de uitvoeringsregeling en staat als vervaldatum op het document zelf.

Duur en verlies zijn twee dingen

De verwijzing naar de artikelen over verlies van geldigheid is meer dan een formaliteit. Zij maakt duidelijk dat een rijbewijs op twee manieren kan ophouden te gelden. Het kan verlopen doordat de vastgestelde duur voorbij is, en het kan tussentijds zijn geldigheid verliezen, bijvoorbeeld door ongeldigverklaring, door een ontzegging of doordat er een nieuw document is uitgereikt. Wie alleen op de vervaldatum let, ziet dus maar de helft.

Waarom de duur buiten de wet staat

Rijbewijstermijnen hangen samen met Europese afspraken en met de gedachte dat de geschiktheid periodiek opnieuw moet blijken. Zij kunnen bovendien verschillen per categorie en per leeftijdsgroep: voor zwaardere voertuigen en voor oudere bestuurders gelden andere overwegingen dan voor een beginnende automobilist. Door de invulling in een algemene maatregel van bestuur te leggen, kan die verfijning worden aangebracht zonder telkens de wet te wijzigen.

De datum waarvan wordt gerekend

De geldigheidsduur begint te lopen vanaf de afgiftedatum, en dat is de dag waarop het besluit tot afgifte is genomen; artikel 118a WVW 1994 legt dat vast. Voor de houder is dat een belangrijk detail: niet de dag van ophalen telt, maar de dag van het besluit. Wie zijn vervaldatum uitrekent vanaf het moment dat hij het pasje in handen kreeg, komt een aantal dagen te laat uit.

Een voorbeeld

Iemand ontdekt bij een controle dat zijn rijbewijs een week eerder is verlopen. Hij heeft niets misdaan in het verkeer en is nog even geschikt als de week daarvoor, maar de bevoegdheid is er niet meer. Dat het document nog netjes in zijn portemonnee zat, verandert daar niets aan: de geldigheidsduur is een harde grens.

In de praktijk

Noteer de vervaldatum en vraag verlenging enkele weken van tevoren aan; de productie en de uitreiking kosten tijd. Rekent u op de attenderingsbrief, houd er dan rekening mee dat die een service is en geen voorwaarde: verloopt uw rijbewijs zonder dat u een bericht hebt gezien, dan bent u toch niet meer bevoegd. Hebt u het rijbewijs voor uw werk nodig, plan de verlenging dan met extra marge, zeker als er een keuring of een verklaring bij komt kijken.