Artikel 4ai WVW 1994: Zittingsduur en vacatures bij het CBR-toezicht

Artikel 4ai WVW 1994 gaat over de positie van de leden van de raad van toezicht van het CBR in de tijd. Zij worden benoemd voor vier jaren en kunnen daarna nog één termijn van vier jaren dienen. Tussentijds vertrek is mogelijk, maar alleen op twee gronden. En zolang een plaats leeg staat, kan de raad gewoon doorwerken. Wie de leden benoemt en hoeveel er zijn, volgt uit artikel 4ah WVW 1994.

Vier jaar, eenmaal te verlengen

De wet noemt hier een vaste periode en geen bovengrens. Na twee volle termijnen is het einde bereikt. Die vaste verversing beschermt de onafhankelijkheid van het toezicht: wie jarenlang met dezelfde directie optrekt, kijkt vanzelf minder scherp. Voor de directie geldt een ander regime, want artikel 4ad WVW 1994 spreekt daar van een maximum van vier jaar per termijn en kent een korte uitzondering.

Tussentijds vertrek

Een lid kan langs twee wegen eerder weggaan: op zijn eigen verzoek, of doordat hem om zwaarwichtige redenen ontslag wordt verleend. Die tweede grond is zwaar bedoeld. Een verschil van inzicht tussen de minister en de raad over een inhoudelijke kwestie is er niet genoeg voor. Dat past bij artikel 4ah WVW 1994, waarin staat dat de leden op persoonlijke titel zitting hebben en zonder last of ruggespraak werken; zou een lid eenvoudig te vervangen zijn, dan zou die onafhankelijkheid weinig waard zijn.

Een lege plaats

• De raad blijft bevoegd — zolang een vacature niet is vervuld, vormen de overgebleven leden de raad, met de bevoegdheden van de voltallige raad.
• Tijdelijke voorzitter — gaat het om de voorzittersplaats, dan wijzen de overige leden uit hun midden iemand aan die die rol waarneemt.
• Duur van een vervangingsbenoeming — wordt iemand op een tussentijds opengevallen plaats benoemd, dan bepaalt de minister voor welk tijdvak dat gebeurt.

Die laatste regel maakt het mogelijk het rooster van aftreden intact te laten: de opvolger kan de resterende periode van zijn voorganger uitdienen in plaats van een volledige nieuwe termijn te beginnen. Wel blijft gelden dat de raad pas rechtsgeldig kan besluiten als ten minste de meerderheid van de leden ter vergadering aanwezig is; dat quorum staat in artikel 4aj WVW 1994. Raken er te veel plaatsen leeg, dan komt de besluitvorming dus alsnog in de knel.

Een voorbeeld

Een toezichthouder legt halverwege zijn eerste termijn zijn functie neer omdat hij een nieuwe hoofdfunctie aanvaardt die zich slecht met het toezicht op het CBR verhoudt. Tot er een opvolger is, besluit de raad met de overgebleven leden verder, mits het quorum wordt gehaald. De minister benoemt daarna een nieuw lid en bepaalt daarbij hoe lang die benoeming loopt.

In de praktijk

Voor kandidaten en rijbewijshouders verandert er niets door een wisseling in de raad: beslissingen over examens, onderzoeken en de geldigheid van rijbewijzen worden genomen door de directie en blijven gewone besluiten van het bureau. Het artikel is van belang voor de continuïteit en de onafhankelijkheid van het interne toezicht.