Boek 7a Artikel 1827 (7a:1827 BW)

Dit artikel bestaat uit één zin en maakt de twee voorafgaande bepalingen dwingend. Van de uitsluiting van de vordering bij spel en weddenschap, en van de uitzondering voor spelen die tot lichaamsoefening dienen, kan op geen enkele wijze worden afgeweken. Partijen kunnen dus niet met een contractsbepaling regelen dat hun speelschuld wél afdwingbaar is.

De formulering is bewust ruim

De wet zegt niet alleen dat afwijken niet mag, maar dat het op geen enkele wijze kan. Dat is een ruime formulering en zij is bedoeld om ook indirecte routes af te sluiten. Een afspraak vooraf dat men zich niet op de onafdwingbaarheid zal beroepen, valt daaronder, net als een bepaling die de schuld tot iets anders bestempelt zonder dat er in werkelijkheid iets anders aan ten grondslag ligt.

Waarom dwingend recht

Zonder deze bepaling zou de bescherming van artikel 7A:1825 BW weinig voorstellen. Wie een speelschuld wil afdwingen, heeft doorgaans de sterkste onderhandelingspositie, en de verliezer is op het moment van tekenen zelden in de stemming om moeilijk te doen. Door afwijking uit te sluiten haalt de wet die druk weg: het maakt niet uit wat er is getekend, de regel blijft staan.

Wat het niet uitsluit

De bepaling gaat over afwijken van de twee genoemde artikelen, en niet over alles wat in de buurt van een spel gebeurt. Een gewone overeenkomst met een eigen grondslag — een lening, een dienst, een koop — blijft een gewone overeenkomst. Ook laat dit artikel onverlet wat er gebeurt als er al vrijwillig is betaald; daarvoor geldt artikel 7A:1828 BW, dat het terugvorderen in beginsel uitsluit.

Een voorbeeld

Twee spelers ondertekenen voorafgaand aan hun kaartavond een stuk waarin staat dat de verliezer zijn schuld erkent en afstand doet van elk verweer dat de schuld niet opeisbaar zou zijn. Wint de een en weigert de ander te betalen, dan helpt dat stuk hem niet: van artikel 7A:1825 BW kan volgens dit artikel niet worden afgeweken, ook niet met een handtekening vooraf. Wordt de schuld daarna alsnog vrijwillig voldaan, dan is dat een andere situatie.

In de praktijk

Kom je een schuldbekentenis of vaststelling tegen die op een speelschuld teruggaat, kijk dan door de verpakking heen naar wat er werkelijk is gebeurd. Dat is ook het eerste wat er in een procedure zal gebeuren. Voor beide partijen is de nuchtere conclusie dat afspraken rond spel en weddenschap niet met documenten afdwingbaar te maken zijn, en dat het weinig zin heeft daar energie in te steken.