Boek 7a Artikel 1672 (7a:1672 BW)

Dit artikel bevat twee regels die elkaars spiegelbeeld zijn en toch verschillend uitpakken. Een afspraak waarbij alle voordelen aan één vennoot worden toegekend, is nietig. Een afspraak waarbij alle verliezen door één of enkele vennoten worden gedragen, is juist wel toegestaan.

De winstkant

Volgens artikel 7A:1655 BW gaan de vennoten de samenwerking aan om het voordeel samen te delen. Neem je dat delen weg door alles aan één persoon toe te kennen, dan is er geen gezamenlijk oogmerk meer over. De anderen brengen dan wel iets in, maar krijgen aan de opbrengstkant niets. De wet aanvaardt zo'n constructie niet en verbindt daar de zwaarste sanctie aan: het beding is nietig.

De verlieskant

Het tweede lid bepaalt dat het geoorloofd is te bedingen dat alle verliezen bij uitsluiting door een of meer vennoten worden gedragen.

Een voorbeeld

Een ervaren installateur neemt een jonge vakman als vennoot aan. Zij spreken af dat de jongste in de eerste drie jaren geen enkel verlies draagt; dat komt volledig voor rekening van de oudste. Die afspraak is geldig op grond van het tweede lid. Zetten zij daarnaast op papier dat alle winst naar de oudste gaat, dan raakt die afspraak het eerste lid en is zij nietig. Welke gevolgen dat heeft voor de rest van hun overeenkomst, zegt dit artikel niet.

In de praktijk

Wie een startende vennoot wil ontzien, heeft aan het tweede lid een geldige grondslag; een afspraak die de winst geheel bij één vennoot legt, valt daarentegen onder de nietigheid van het eerste lid. Het loont daarom de winst- en de verliesbepaling in een maatschapsovereenkomst elk afzonderlijk te formuleren en na te lopen.